Akcesoria do stołu bilardowego: sukno, lampa

Stół to dopiero początek

Kupno stołu bilardowego zamyka jeden wydatek i otwiera listę drugą, krótszą, ale obowiązkową. Bez sukna nie ma gry, bez światła nad stołem nie ma celowania, bez pokrowca sukno żyje o połowę krócej, a bez poziomicy stół z kamienną płytą gra jak stół z MDF. Poniżej wszystkie akcesoria do stołu bilardowego z cenami, w kolejności od tych, bez których nie da się grać, do tych, które są wygodą.

Sukno: jedyna rzecz, na której nie warto oszczędzać

Sukno decyduje o prędkości bili, kącie odbicia i tym, jak długo stół gra równo. Dwa rodzaje: kamgarnowe (worsted) i wełniane (woollen). Kamgarn, taki jak Simonis 860 i 760, Strachan 6811 czy Hainsworth Smart, ma krótki, czesany włos, bila toczy się na nim szybko i przewidywalnie, a sukno nie mechaci się. To standard turniejowy i klubowy. Sukno wełniane jest tańsze, wolniejsze i wybacza mniej precyzyjne uderzenia, dlatego spotyka się je w pubach i na stołach domowych z MDF.

Ceny orientacyjne: komplet kamgarnu na stół 8ft (płyta i bandy) 900–1600 zł, sukno wełniane 400–700 zł. Wymiana z robocizną serwisu to dodatkowe 500–900 zł. Sukno kamgarnowe wytrzymuje w domu 5–10 lat, w klubie 1–2 lata. Zmienia się je nie wtedy, gdy ma dziurę, lecz gdy przy łuzach widać wytarte tory, a bila zaczyna hamować. Marki i różnice między 860 a 760 opisuje strona Simonis, oferty są w kategorii sukna.

Oświetlenie: lampa nad stołem

Stół bilardowy wymaga równego, bezcieniowego światła na całym polu gry, bo cień kija i gracza na bili zmienia postrzegany punkt kontaktu. Standard to lampa o długości zbliżonej do stołu (dla 8ft około 150–200 cm), zawieszona 80–100 cm nad suknem, z barwą neutralną 4000–5000 K. Klasyczne lampy z trzema lub czterema kloszami dają światło punktowe i cienie między kloszami, dlatego kluby przeszły na liniowe lampy LED.

Ceny: lampa LED liniowa 500–1500 zł, klasyczna z kloszami 400–1200 zł, turniejowe systemy 2000–4000 zł. Tanią alternatywą do domu są dwa panele LED 120 cm zawieszone na linkach, około 300–400 zł za komplet. Oferty w kategorii oświetlenie.

Pokrowiec: 150 zł, które oszczędza 1500

Kurz, światło słoneczne, kot i szklanka postawiona na bandzie to cztery główne przyczyny przedwczesnej wymiany sukna. Pokrowiec na stół z grubej dermy lub materiału z podszewką kosztuje 150–400 zł zależnie od rozmiaru i rozwiązuje wszystkie cztery. Wybierz pokrowiec z zapasem 5–10 cm na każdą stronę wymiarów zewnętrznych stołu, żeby zakrywał bandy i nie ściągał się przy nakładaniu. Oferty w kategorii pokrowce na stoły.

Poziomica i poziomowanie

Stół z kamienną płytą trzeba wypoziomować po każdym przesunięciu, po ułożeniu nowej podłogi i profilaktycznie raz w roku, bo podłoga osiada. Wystarczy poziomica 60–100 cm z dokładnością 0,5 mm na metr (30–80 zł) i regulowane stopki w nogach stołu. Sprawdza się w dwóch osiach na środku i przy każdej bandzie, a w stołach z dzieloną płytą także łączenia segmentów. Segmenty płyty łączy się i wyrównuje woskiem lub gipsem, i to już praca dla serwisu, nie na sobotę.

Szczotka, czyszczenie i drobne

Szczotka do sukna z miękkiego włosia (30–70 zł) używana po każdej sesji, zawsze w jednym kierunku, od strony rozbicia do stopy stołu, usuwa kredę, która ściera włókna. Raz w miesiącu odkurzacz z miękką końcówką na najniższej mocy. Bile czyści się osobno, o czym w poradniku bile bilardowe Aramith. Do tego trójkąt i szablon do 9-ball (20–80 zł), kreda dla gości, uchwyt na kije na ścianę (60–200 zł) i mostek (40–300 zł), opisane w tekście o akcesoriach dla gracza.

Części stołu: bandy, łuzy, siatki

Gumy band tracą sprężystość po 10–15 latach w domu, szybciej w klubie i w pomieszczeniu z dużymi wahaniami temperatury. Objaw: bila odbija się głucho i krótko, „umiera” przy bandzie. Komplet gum K-66 na stół 8ft kosztuje 400–800 zł, wymiana z suknem na bandach 800–1500 zł. Łuzy skórzane i plastikowe, siatki i rynny zbierające bile zużywają się rzadziej, a ich wymiana to 50–300 zł za element. Oferty części są w kategorii części stołów, a płyty kamienne w płytach kamiennych.

Liczniki punktów i drobiazgi klubowe

Licznik punktów, mechaniczny na ścianie albo przesuwany na linkach nad stołem, to 100–400 zł. Do snookera lepiej sprawdza się aplikacja: licznik snookera online liczy frame, break i faule bez logowania. W klubie przydają się jeszcze stojak na kije przy każdym stole i tablica z zasadami ligi. Wyniki ligi i turniejów klubowych prowadzi się w turniejach BidBil z drabinką i ekranem TV.

Ile to razem kosztuje

Minimum do gry na nowym stole z suknem: lampa LED 500 zł, pokrowiec 200 zł, poziomica 50 zł, szczotka 40 zł, trójkąt i szablon 60 zł, razem około 850 zł. Do stołu używanego z likwidowanego klubu dolicz nowe sukno z wymianą, 1500–2500 zł, i ewentualnie gumy band, 800–1500 zł. Pełny rachunek stołu z wszystkimi kosztami jest w poradniku ile kosztuje stół bilardowy.

Kolejność zakupów przy stole używanym

Przy stole z likwidowanego klubu lista wygląda inaczej niż przy nowym. Najpierw serwis i poziomowanie, bo bez tego nie wiesz, czy płyta jest cała. Potem sukno, jeśli ma wytarte tory przy łuzach, zwykle razem z gumami band, bo obie prace wymagają zdjęcia band i robi się je razem taniej. Dopiero potem lampa i pokrowiec, gdy stół już gra. Częsty błąd to kupowanie lampy i pokrowca przed ustawieniem stołu, a potem odkrycie, że stół w tym pokoju musi stanąć inaczej i lampa jest za krótka.

Przy stole nowym ze sklepu sukno i bandy są nowe, więc lista zaczyna się od lampy i pokrowca, a poziomicę zostaw sobie na kontrolę po miesiącu, gdy stół „usiądzie” na podłodze. Zestawy z bilami i kijami dołączane do stołów w niższej cenie to zwykle bile poliestrowe i kije jednoczęściowe, do wymiany w pierwszej kolejności.

Najczęstsze pytania

Jakie sukno na stół do domu? Simonis 860 albo Strachan 6811, czyli kamgarn. Jest droższe od wełnianego o 400–700 zł, ale wytrzymuje dwa razy dłużej i gra się na nim jak w klubie. Wełniane ma sens tylko na stole MDF do rozrywki.

Jaka lampa nad stół bilardowy? Liniowa LED o długości zbliżonej do pola gry, zawieszona 80–100 cm nad suknem, barwa 4000–5000 K, bez cieni między źródłami światła. Dla 8ft około 180 cm długości.

Jak często poziomować stół? Po każdym przesunięciu i raz w roku profilaktycznie. Test: bila puszczona wolno wzdłuż bandy powinna toczyć się prosto i zatrzymać bez skrętu.

Czy pokrowiec jest potrzebny, jeśli stół stoi w pokoju bez okien? Tak. Kurz osiada na suknie w każdym pomieszczeniu i ściera włókna razem z bilami. Pokrowiec to jedyna ochrona sukna między sesjami.

Kiedy wymienić gumy band? Gdy bila odbija się krótko i głucho albo gdy odbicia z tej samej siły różnią się długością w zależności od bandy. Test: bila puszczona z siłą przez stół powinna przejść trzy do czterech długości.

Jeśli budżet na akcesoria jest ograniczony, kolejność jest prosta: najpierw sukno kamgarnowe, potem lampa, potem pokrowiec. Reszta może poczekać miesiąc lub dwa, a poziomicę pożycz od sąsiada, bo używa się jej raz w roku.

Podsumowanie

Sukno kamgarnowe, lampa liniowa, pokrowiec, poziomica i szczotka to komplet obowiązkowy za około 850 zł, bez sukna. Bandy, łuzy i płyty wymienia się rzadko, ale przy stole używanym trzeba je sprawdzić przed zakupem. Wszystkie akcesoria do stołu są w podkategoriach stołów bilardowych i wyposażenia, a sukno i lampy także na stronach marek i w ofertach sklepów.